Hüseyin Zorkun
Gignac, topladığı gündelik atıkları düğünün tarihiyle işaretlenmiş 50 küçük şeffaf kutuya yerleştirdi. “NYC Pocket Garbage” adıyla satışa sunulan seri, sanatçının 2001’den bu yana sürdürdüğü New York City Garbage projesinin yeni koleksiyonlarından biri oldu.
Kutular, tanesi 25 dolardan internette satışa çıktı. Avustralya, Almanya ve Birleşik Krallık kadar uzak ülkelerde yaşayan Swift hayranlarının da ilgi gösterdiği seri kısa sürede tükendi.
Gignac, gördüğü talebi, “İnsanlar, ‘Daha var mı? Daha var mı?’ diye soruyordu” sözleriyle anlattı.
Sanatçının yaklaşık 25 yıldır sürdürdüğü proje, New York sokaklarından toplanan çöplerin küçük, tarihli ve numaralandırılmış kutularda satılmasına dayanıyor.
Gignac bugüne kadar kentte doğup büyüyenlere, turistlere ve New York’u görmek isteyip henüz kente gelemeyen kişilere 1700’den fazla çöp kutusu sattı.
Kutulara tarih ve numara eklenmesi, Gignac’a göre nesneleri kültürel gelişmeleri kaydeden küçük zaman kapsüllerine dönüştürüyor. Sanatçı, bunları “kültürel olarak yaşananların anlık görüntüsü” olarak tanımladı.
Gignac, bozulmamaları için koleksiyonlarında organik maddelere yer vermiyor. Bunun bir diğer nedeninin de öğürme refleksinin hassas olması olduğunu söyledi.
Bu özelliği nedeniyle kendisine, soyadıyla İngilizcedeki “öğürmek” fiilini birleştiren “Gagnac” lakabı takıldı.
Sanatçı daha önce Barack Obama’nın ilk başkanlık yemin töreni, New York’ta eşcinsel evliliğin yasallaştığı gün ve 2009 Dünya Serisi gibi tarihsel olaylar için özel koleksiyonlar hazırladı.
Kendi şirketini kurmak amacıyla projeye yaklaşık 10 yıl ara verdi.
Gignac, Times Square’de sattığı ilk serinin 25’inci yıl dönümünde yeniden çöp toplamaya ve kutular hazırlamaya başladı. Yakın dönemde, Dünya Günü için mahalle büfelerinin atıklarından oluşturduğu seri de yayımladı.
New York City Garbage projesinin temeli, Gignac’ın üniversite öğrencisiyken yaptığı staj sırasında atıldı. Bir çalışma arkadaşının ambalaj tasarımının önemli olmadığı yönündeki görüşüne karşı çıkan Gignac, kimsenin satın almak istemeyeceği bir şeyi doğru ambalajla satabileceğini göstermeye karar verdi.
Gignac, “Kimsenin satın almak istemeyeceği bir şeyi paketleyip insanları onu almaya ikna edebilirsem, yanıldıklarını kanıtlayabileceğimi biliyordum” dedi.
Sanatçı ilk olarak 10 küp hazırladı. Üzerine spreyle “Satılık çöp” yazdığı karton kutuyla Times Square’e gitti ve ilk parçayı 5 dolara sattı.
Başlangıçta şaka niteliği taşıyan küçük çöp kutuları, Gignac fiyatlarını yükselttikçe önce koleksiyon nesnesine, ardından sanat eserine dönüştü. New York’un çöplerinin başka yerlerdekilerden daha iyi olduğu fikrini sürdüren sanatçı, fiyat değişiminin insanların nesnenin değerine ilişkin algısını bütünüyle değiştirdiğini söyledi.
Gignac’a göre sanat, kutunun kendisinden çok satış eyleminde yatıyor.
Sanatçının projesi, aşırı tüketim ve atık yönetimine yönelik eleştirilerle çevreci bakış üzerinden ilişki kuruyor. Ancak Gignac, birçok kişinin çalışmadan çıkardığı sonucun farklı olduğunu belirtti: “İnsanlara çöp satılabiliyorsa gerçekten ihtiyaç duydukları ürünleri satmak sorun olmamalıydı.”
