Hüseyin Zorkun
Küresel petrol sevkiyatının merkezlerinden Hürmüz Boğazı’nda ateşkese karşın tansiyon yeniden yükseldi. Devrim muhafızlarının boğazdan geçen iki ticari gemiyi vurmasının ardından misilleme saldırısı düzenleyen ABD ayrıca, 21 Haziran’da yayımlanan ve İran petrolünün satışına izin veren 60 günlük genel lisansı iptal etti.
ABD Hazine Bakanlığı Yabancı Varlıkları Kontrol Ofisi (OFAC), yeni bir genel lisans yayımladı. Bu lisans, 21 Haziran’da yayımlanan ve İran menşeli ham petrol, petrokimya ve petrol ürünlerinin üretimine, teslimatına ve satışına izin veren geçici lisansın yerini aldı.
Böylece 7 Temmuz itibarıyla İran menşeli söz konusu ürünlerin satın alınması veya yüklenmesi dahil hiçbir işleme izin verilmeyeceği bildirildi. Önceki lisans kapsamında izin verilen mevcut işlemlerin olağan şekilde tamamlanması ve tasfiye edilmesi için ise 17 Temmuz’a kadar süre tanındı.
PETROL FİYATI YÜKSELDİ
Lisans iptali ve fiili saldırı boyutuna ulaşan Hürmüz gerilimiyle birlikte petrol sevkiyatlarının aksayabileceği endişesi piyasalarda yeniden jeopolitik risk primini artırdı. Petrol fiyatları yüzde 2’den fazla yükseldi.
Brent petrolün varil fiyatı 1,86 dolar, yani yüzde 2,58 artışla 73,85 dolara çıktı. ABD Batı Teksas ham petrolü de 1,73 dolar, yani yüzde 2,52 yükselerek 70,28 dolardan işlem gördü.
ABD-İran anlaşması sonrası OFAC’ın geçen ay yayımladığı genel lisans ile İran menşeli ham petrol, petrokimya ürünleri ve petrol ürünlerinin üretimi, satışı, teslimatı veya gemilerden boşaltılması gibi normalde yasak olan tüm işlemlere geçici muafiyet sağlanmıştı. Söz konusu iznin 21 Ağustos tarihine kadar geçerli olacağı ve ödemelerin ABD doları cinsinden yapılabileceği belirtilmişti.
