Hüseyin Zorkun
Bitlis’te kuşaktan kuşağa aktarılan çömlekçilik geleneği, kadınların emekleriyle yaşatılıyor. Çamurdan üretilen el emeği ürünler, aile bütçesine de katkı sağlıyor.
Bitlis’in Mutki ilçesine bağlı Kavakbaşı Beldesi’nde kadınlar, yüzyıllardır gelenek haline gelen çömlekçilik mesleğini sürdürüyor. Beldeye yakın dağ yamaçlarından erkekler tarafından getirilen özel toprağı önce çamur haline getiren kadınlar, ardından geleneksel yöntemlerle birbirinden farklı ürünlere dönüştürüyor.
Kadınların el emeğiyle şekillenen güveç kapları, çanak, çömlek, küp, tandır, vazo, sürahi ve çeşitli süs eşyaları, doğal yöntemlerle kurutulup pişirilerek kullanıma hazır hale getiriliyor.
Üretilen çömlek ürünleri başta Doğu ve Güneydoğu Anadolu bölgelerindeki iller olmak üzere Türkiye’nin birçok noktasına gönderiliyor.
Özellikle yemeklerin doğal lezzetini koruyan güveç kapları ve geleneksel kullanım alanına sahip tandırlar, en çok tercih edilen ürünler arasında yer alıyor.
“30 YILDIR ÇANAK ÇÖMLEK YAPIYORUM”
Asırlardır devam eden çömlekçilik geleneğini yaşatan kadınlar, bir yandan kültürel mirası korurken diğer yandan ürettikleri ürünleri satarak aile ekonomilerine katkı sunuyor.
Kavakbaşı Beldesi’nde 30 yıldır çanak çömlek yaparak ailesini geçindirdiğini söyleyen Zübeyde Dündar, “Ben 30 yıl önce bu köye gelin geldim. 15 yıl çıraklık yaptım. 15 yıldır da usta olarak çanak, çömlek yapıyorum. Kazancımız bundan geliyor, aileyi bununla geçindiriyoruz. Atalarımızdan kalan gelenekle bu işi yapıyoruz” dedi.
Burhan Tapki ise beldeye yakın dağ yamaçlarından getirdikleri özel toprakları çamura döndürdüklerini ve kadınlar tarafından ürünler yapıldığını belirterek şöyle konuştu:
“Bizler dağın eteklerinden çamurları getiriyoruz hanımlar çanak, çömlek yapıyorlar. Yaptıkları siparişleri ve ürünleri biz satıyoruz. Güveç kabı, çömlek, testi, kurdezen, tandır gibi ürünler yapılıyor.”
